8-sonli umumiy o‘rta ta’lim maktabi o‘quvchisi | She’riyat va badiiy ijod faoliyatida faol qiz | Uchta she’riy kitob muallifi | Ona tili va adabiyot yo‘nalishida rivojlanib kelayotgan yosh ijodkor
Qisqacha ma’lumot
To‘liq ismi: Abdulvohidova Matluba Kamoliddin qizi
Tug‘ilgan sanasi va joyi: 2009-yil 1-iyul, Farg‘ona viloyati, Farg‘ona tumani, Gulshan qishlog‘i
Yashash joyi: Farg‘ona viloyati, Farg‘ona tumani, Gulshan qishlog‘i
Ta’limi: 8-sonli umumiy o‘rta ta’lim maktabi, 11-sinf o‘quvchisi
Asosiy yo‘nalishi: ona tili va adabiyot, she’riyat va badiiy ijod
Kitoblari: “Qorda qolgan gul”, “Yurak o‘z uyida”, nashr jarayonidagi “Sukunatdagi aks”
Asosiy maqsadi: she’riyat bilan birga hikoya va romanlar yaratish, xorijiy tillarni o‘rganib ijod qilish hamda adabiyot sohasida katta natijalarga erishish
Biografiya
Abdulvohidova Matluba Kamoliddin qizi — ona tili va adabiyot, she’riyat, kitobxonlik va badiiy ijod faoliyatida o‘zini rivojlantirib kelayotgan yosh ijodkorlardan biridir.
U 2009-yil 1-iyul kuni Farg‘ona viloyati, Farg‘ona tumani, Gulshan qishlog‘ida tug‘ilgan. Hozirda ham shu hududda istiqomat qiladi.
Matluba bugungi kunda 8-sonli umumiy o‘rta ta’lim maktabining 11-sinfida tahsil olmoqda. Uning asosiy qiziqish yo‘nalishi ona tili va adabiyot bo‘lib, badiiy ijod, ayniqsa she’r yozish bilan muntazam shug‘ullanadi.
Yosh bo‘lishiga qaramay, Matluba ijodiy faoliyatini kitob shakliga olib chiqishga ulgurgan. 2026-yil davomida uning ikki she’riy to‘plami nashrdan chiqqan, uchinchi kitobi esa nashr jarayonida ekanini qayd etadi.
She’riyatga qiziqishining boshlanishi
Matlubaning she’riyatga bo‘lgan qiziqishi bolalik davridan boshlangan.
U yoshligidan she’r yozish va badiiy kitoblar o‘qishni yaxshi ko‘rgan. Vaqt o‘tishi bilan bu qiziqish oddiy mashg‘ulotdan muntazam ijodiy faoliyatga aylangan.
She’r yozish orqali u o‘zining ichki kechinmalari, hayot haqidagi kuzatuvlari va falsafiy qarashlarini ifodalashga intiladi.
Uning uchun ijod — shunchaki so‘zlarni bir-biriga bog‘lash emas, balki ma’lum bir fikr va tuyg‘uni o‘quvchiga yetkazish vositasidir.
Ona tili va adabiyot yo‘nalishi
Matluba o‘zining asosiy yo‘nalishi sifatida ona tili va adabiyotni ko‘rsatadi.
Bu yo‘nalish uning she’riy ijodi bilan bevosita bog‘liq.
Tilning imkoniyatlarini chuqurroq o‘rganish, so‘z boyligini oshirish, badiiy asarlarni mutolaa qilish va adabiy tafakkurni rivojlantirish uning ijodiy shakllanishida muhim o‘rin tutadi.
Kelajakda she’riyat bilan birga nasriy asarlar yaratish maqsadi ham uning adabiyotga bo‘lgan qiziqishini yanada kengaytiradi.
“Qorda qolgan gul” she’riy to‘plami
Matlubaning ilk she’riy kitobi — “Qorda qolgan gul”.
Taqdim etilgan ma’lumotlarga ko‘ra, mazkur to‘plam 2026-yil yanvar oyida nashrdan chiqqan.
Bu kitob uning ijodiy faoliyatidagi muhim bosqichlardan biridir.
Ilk kitobning nashr etilishi yosh ijodkor uchun o‘z she’rlarini alohida asar shaklida o‘quvchilarga taqdim etish imkoniyatini yaratgan.
“Yurak o‘z uyida” kitobi
Matlubaning ikkinchi she’riy kitobi — “Yurak o‘z uyida”.
Ushbu to‘plam 2026-yil may oyida nashrdan chiqqanini qayd etadi.
Bir yil ichida ikkinchi she’riy kitobining chop etilishi uning ijodiy faoliyatini izchil davom ettirayotganini ko‘rsatadi.
Kitob nomining o‘zi ham uning ijodida qalb, ichki kechinmalar va inson ruhiyatiga e’tibor kuchli ekanini anglatadigan badiiy yo‘nalishni ifodalaydi.
“Sukunatdagi aks”
Matlubaning uchinchi kitobi — “Sukunatdagi aks”.
Taqdim etilgan ma’lumotlarga ko‘ra, ushbu kitob ayni paytda nashr etilish jarayonida.
Shu sababli u hali nashrdan chiqqan kitob sifatida emas, tayyorlanayotgan asar sifatida qayd etiladi.
“Sukunatdagi aks” nomi ham Matlubaning ijodidagi falsafiy va ruhiy yo‘nalishni davom ettiradigan mazmunga ega.
Falsafiy ruhdagi ijod
Matluba o‘z she’rlarining muhim xususiyatlaridan biri sifatida falsafiy ruhni ko‘rsatadi.
U she’rda faqat hissiy kechinmani emas, hayot, inson, qiyinchilik, umid va ichki kurash kabi tushunchalarni ham ifodalashga intiladi.
Falsafiy ruhdagi ijod o‘quvchini she’rni shunchaki o‘qish emas, uning mazmuni haqida o‘ylashga undaydi.
Matluba ham o‘z she’rlarida ana shunday chuqurlikka erishishni qadrlaydi.
“Ba’zida zulmatda ochilar gullar”
Matlubaning hayotiy qarashlaridan birini uning o‘z she’ridan olingan satr ifodalaydi:
“Ba’zida zulmatda ochilar gullar.”
Bu jumla uning qiyinchilikka bo‘lgan munosabatini ramziy tarzda ifodalaydi.
Zulmat odatda murakkablik, tushkunlik yoki noaniqlik timsoli bo‘lsa, gul — umid, rivojlanish va yangi hayot timsolidir.
Matluba shu obraz orqali inson ba’zan eng qiyin sharoitda ham o‘sishi, kuch topishi va yangi natija yaratishi mumkinligini ifodalamoqchi bo‘ladi.
Qiyinchilikdagi imkoniyat
Matluba hayotda barcha sharoit ham doimo qulay bo‘lavermasligini tushunadi.
Ba’zan aynan murakkab davr insonning ichki kuchini namoyon qilishi mumkin.
Uning “zulmatda ochiladigan gul” haqidagi qarashi ham shundan kelib chiqadi.
Bu falsafa unga qiyinchilikni faqat to‘siq sifatida emas, yangi imkoniyatning boshlanishi sifatida ham ko‘rishga yordam beradi.
Ota-onasining hayotidagi o‘rni
Matluba hayotidagi eng katta tayanch sifatida ota-onasini ko‘rsatadi.
Ularning qo‘llab-quvvatlashi, ishonchi va e’tibori Matlubaning ijodiy rivojlanishida katta ahamiyatga ega.
U betob bo‘lganida yoki kayfiyati tushib ketgan paytlarda ham ota-onasi yonida bo‘lib, unga dalda berganini ta’kidlaydi.
Bu ishonch Matlubaning o‘ziga bo‘lgan ishonchini mustahkamlab, ijodiy faoliyatini davom ettirishiga ruhiy kuch beradi.
Ishonchning ahamiyati
Matluba uchun ota-onasining unga bildirgan ishonchi alohida qadriyatdir.
Inson ba’zan o‘z imkoniyatiga shubha qilishi mumkin.
Ammo yaqin insonning:
“Sen uddalaysan”
degan ishonchi yangi harakat uchun kuch berishi mumkin.
Matluba ham o‘z hayotida ana shunday qo‘llab-quvvatlashni his qilganini qayd etadi.
Kitobxonlik faoliyati
Matluba bo‘sh vaqtida badiiy asarlar o‘qishni yaxshi ko‘radi.
Kitob uning ijodiy tafakkurini boyitadigan asosiy manbalardan biridir.
Badiiy asarlar orqali u yangi uslublar, qahramonlar, syujetlar va til imkoniyatlari bilan tanishadi.
Kelajakda hikoya va roman yozishni rejalashtirayotgani sababli muntazam mutolaa uning ijodiy tajribasi uchun ayniqsa muhim.
She’r yozish faoliyati
Matluba bo‘sh vaqtining muhim qismini yangi she’rlar yozishga bag‘ishlaydi.
U she’riyat orqali o‘z fikr va tuyg‘ularini badiiy shaklda ifodalashni yaxshi ko‘radi.
Har bir yangi she’r unga so‘z tanlash, obraz yaratish va fikrni qisqa, ammo ta’sirchan ifodalash bo‘yicha yangi tajriba beradi.
Uning kelajakdagi katta adabiy rejalarining poydevorida ham aynan shu muntazam ijod turadi.
Arab tilini o‘rganishi
Matluba arab tiliga qiziqadi va uni o‘rganmoqda.
Til o‘rganish unga yangi madaniyat, adabiyot va manbalar bilan bevosita tanishish imkonini berishi mumkin.
Kelajakda arab tilida ijod qilishni niyat qilgani sababli bu tilni o‘rganish uning uchun oddiy qiziqish emas, uzoq muddatli ijodiy maqsad bilan bog‘langan.
Turk tilini o‘rganish maqsadi
Matluba kelajakda turk tilini ham o‘rganishni rejalashtirgan.
U arab va turk tillarida erkinroq fikr bildirish darajasiga yetib, bu tillarda ham ijod qilishni istaydi.
Bu maqsad uning adabiy faoliyatini faqat o‘zbek tilidagi ijod bilan cheklab qolmaslik istagini ko‘rsatadi.
Boshqa tillarda ijod qilish maqsadi
Matluba kelajakda o‘rgangan xorijiy tillarida ham she’r yoki boshqa badiiy asarlar yaratishni niyat qilgan.
Boshqa tilda ijod qilish oddiy tarjimadan farq qiladi.
Buning uchun o‘sha tilning ohangi, iboralari, adabiy an’analari va badiiy imkoniyatlarini chuqur tushunish kerak.
Shu sababli bu maqsad unga uzoq muddatli til o‘rganish va adabiy izlanishni talab qiladi.
Yetakchilik haqidagi qarashi
Matlubaning fikricha, yetakchi jamoani katta mas’uliyat bilan boshqarishi kerak.
Yetakchilik faqat lavozim yoki boshqalarga topshiriq berishdan iborat emas.
Rahbar jamoaning umumiy natijasi, muhit va a’zolarning rivojlanishi uchun ham javobgarlikni his qilishi kerak.
Jamoaga ishonch bildirish
Matluba yetakchining jamoaga katta ishonch bildirishi zarur deb hisoblaydi.
Inson o‘ziga ishonch bildirilayotganini his qilsa, vazifaga boshqacha mas’uliyat bilan yondashishi mumkin.
Yetakchi jamoa a’zolarining imkoniyatlarini ko‘ra bilib, ularga o‘z qobiliyatini namoyon etish uchun sharoit yaratishi kerak.
Mas’uliyatli boshqaruv
Matluba uchun rahbarlikning eng muhim jihatlaridan biri — mas’uliyat.
Yetakchi faqat yaxshi natijada emas, murakkab vaziyatda ham jamoasi bilan birga bo‘lishi kerak.
Uning qaror va harakatlari jamoaga bevosita ta’sir qilgani sababli, boshqaruvda puxtalik va ishonch muhim.
Katta asarlar yaratish maqsadi
Matlubaning kelajakdagi asosiy ijodiy rejalaridan biri — katta hajmdagi badiiy asarlar yaratish.
U she’riyat bilan cheklanib qolishni istamaydi.
Kelajakda hikoya va romanlar yozib, o‘z ijodiy imkoniyatlarini nasrda ham sinab ko‘rishni maqsad qilgan.
Bu uning adabiy faoliyatini yangi bosqichga olib chiqish niyatini ko‘rsatadi.
Hikoyachilik faoliyatiga kirishish
Hikoya yozish she’riyatdan farqli ijodiy ko‘nikmalarni talab qiladi.
Unda voqea rivoji, qahramon xarakteri, dialog va syujet ustida ishlash muhim.
Matluba kelajakda bu yo‘nalishda ham o‘zini sinab ko‘rishni istaydi.
Uning bugungi muntazam kitobxonligi bu maqsad uchun zarur adabiy tajriba to‘plashga yordam beradi.
Roman yozish maqsadi
Matluba kelajakda romanlar yaratishni ham rejalashtirgan.
Roman katta hajmli va murakkab badiiy janr bo‘lib, muallifdan uzoq muddatli mehnat va puxta rejalashtirishni talab qiladi.
Matluba bu maqsadga asta-sekin tajriba orttirib, yozuvchilik mahoratini rivojlantirish orqali erishishni istaydi.
Zulfiya nomidagi Davlat mukofoti maqsadi
Matlubaning katta maqsadlaridan biri — Zulfiya nomidagi Davlat mukofotiga munosib bo‘lish.
Bu hozircha erishilgan natija emas, balki uning kelajak uchun belgilagan maqsadlaridan biridir.
U ijodiy faoliyati, kitoblari va kelajakdagi yangi asarlari orqali bu yuksak maqsad sari intilishni rejalashtirgan.
Nobel mukofoti haqidagi katta orzusi
Matluba kelajakdagi eng katta orzularidan biri sifatida Nobel mukofotiga munosib bo‘lishni ham qayd etadi.
Bu juda katta va uzoq muddatli maqsad bo‘lib, u uni adabiyotdagi faoliyatini yuqori darajaga olib chiqishga undaydigan orzu sifatida ko‘radi.
Matluba bu maqsadga erishilgan natija sifatida emas, balki o‘zini katta ijodiy marralar sari undaydigan uzoq muddatli orzu sifatida qaraydi.
Adabiyotni xalqaro darajaga olib chiqish
Arab va turk tillarida ijod qilish istagi, katta hajmdagi asarlar yaratish va xalqaro e’tirofga intilish Matlubaning adabiy faoliyatini kengroq doirada tasavvur qilishini ko‘rsatadi.
U kelajakda o‘z asarlarini turli tillardagi o‘quvchilarga ham yetkazishni istaydi.
Buning uchun til, tarjima, adabiy mahorat va uzoq muddatli mehnat zarurligini anglaydi.
Har qanday vaziyatda yo‘l topish
Matluba boshqalar undan o‘rganishi mumkin bo‘lgan jihat sifatida har qanday vaziyatda bir yo‘l topishga intilishni ko‘rsatadi.
Uningcha, bir yo‘l yopilsa, bu barcha imkoniyat tugadi degani emas.
Ba’zan boshqa usul, yangi qaror yoki sabr bilan kutish orqali vaziyatdan chiqish mumkin.
Bu qarash uning “zulmatda ham gullar ochiladi” degan falsafasi bilan ham uyg‘unlashadi.
Muammoga yechim izlash
Matluba qiyinchilik paydo bo‘lganda faqat muammoning o‘ziga e’tibor qaratib qolmasdan, undan chiqish yo‘lini ham izlash kerak deb hisoblaydi.
Inson barcha vaziyatni nazorat qila olmasligi mumkin.
Ammo o‘z munosabati va keyingi qadamini tanlash imkoniyati ko‘pincha uning o‘zida qoladi.
Ishonch va harakat
Matlubaning yoshlar uchun tavsiyasida ikki tushuncha alohida ajralib turadi:
ishonch va harakat.
Uningcha, faqat orzu qilish yetarli emas.
Inson orzusiga ishonishi va unga yetish uchun muntazam harakat qilishi kerak.
Ishonch harakatga ruh bersa, harakat orzuni asta-sekin maqsadga aylantiradi.
Orzu qilishdan qo‘rqmaslik
Matluba yoshlarni o‘z maqsadlarini kichraytirib qo‘ymaslikka chaqiradi.
Inson katta orzu qilishi mumkin.
Muhimi, katta orzu ortidan real qadamlar qo‘yish va vaqt o‘tishi bilan o‘z mahoratini oshirib borishdir.
Matlubaning o‘z oldiga qo‘ygan adabiy maqsadlari ham uning katta orzu qilishdan cho‘chimasligini ko‘rsatadi.
Tinimsiz harakat
Matluba uchun ijodiy muvaffaqiyat faqat ilhom kelishini kutish bilan yaratilmaydi.
She’r, hikoya yoki roman yozish uchun muntazam o‘qish, yozish va matn ustida ishlash kerak.
Shuning uchun u tengdoshlarini tinimsiz harakat qilishga chaqiradi.
Yoshlarga tavsiyasi
Matlubaning yoshlar uchun motivatsion fikri:
“Orzu qilishdan qo‘rqmang. Tinimsiz harakat qiling va ishoning. Ishonch bilan harakat qilgan inson albatta orzulariga erishadi.”
Bu fikr uning hayotiy va ijodiy qarashlarini birlashtiradi.
U yoshlarni qiyinchilik sabab orzularini kichraytirmaslikka, imkoniyat izlashga va o‘zlari tanlagan yo‘lda muntazam rivojlanishga chaqiradi.
Xulosa o‘rnida
Abdulvohidova Matluba Kamoliddin qizi — 2009-yil 1-iyul kuni Farg‘ona viloyati, Farg‘ona tumani, Gulshan qishlog‘ida tug‘ilgan, bugungi kunda 8-sonli umumiy o‘rta ta’lim maktabining 11-sinf o‘quvchisi hamda she’riyat, ona tili va adabiyot, kitobxonlik va badiiy ijod faoliyatida o‘zini rivojlantirib kelayotgan yosh ijodkorlardan biridir.
Matluba bolaligidan she’r yozish va kitob mutolaa qilish bilan shug‘ullangan. 2026-yil yanvar oyida uning ilk she’riy kitobi — “Qorda qolgan gul”, may oyida esa ikkinchi to‘plami — “Yurak o‘z uyida” nashrdan chiqqan. Uchinchi kitobi — “Sukunatdagi aks” esa taqdim etilgan ma’lumotlarga ko‘ra, ayni paytda nashr jarayonida.
Uning ijodida falsafiy ruh alohida o‘rin tutadi. Matluba hayotdagi qiyinchiliklardan ham umid va yangi yo‘l topish mumkinligini o‘z she’ridagi:
“Ba’zida zulmatda ochilar gullar”
degan satr orqali ifodalaydi.
Hayotidagi eng katta tayanchi — ota-onasi. Ularning qo‘llab-quvvatlashi va ishonchi Matluba uchun katta ruhiy kuch manbaidir.
Bo‘sh vaqtida badiiy asarlar mutolaa qiladi, she’rlar yozadi va arab tilini o‘rganadi. Kelajakda turk tilini ham egallab, arab va turk tillarida ijod qilishni maqsad qilgan.
U she’riyat bilan cheklanib qolmay, kelajakda hikoya va romanlar yozish, yangi katta asarlar yaratish, Zulfiya nomidagi Davlat mukofotiga munosib bo‘lish hamda adabiyot sohasida yuksak xalqaro e’tiroflarga erishishni uzoq muddatli maqsadlari qatoriga kiritadi.
Uning o‘ziga xos ijodiy qarashlaridan biri:
“Ba’zida zulmatda ochilar gullar.”
Yoshlarga qoldiradigan asosiy fikri esa:
“Orzu qilishdan qo‘rqmang. Tinimsiz harakat qiling va ishoning. Ishonch bilan harakat qilgan inson albatta orzulariga erishadi.”
Sening ta'rifingga bir soʻz demasman,
Axir sen vatansan, bittasan shaksiz.
Men seni sevaman, sevib yashayman,
Yetmas tavsifingga aslo shoirso'z.
Sen haqingda qancha sheʼrlar yozarman,
O ulug' vatansan, muqaddas dargoh.
Sen kabi hech kimni seva olmayman,
Demishki, azaldan vatan sajdagoh.
Choʻl-u togʻlaringni sevarman aziz,
Goʻzal bogʻlaringni, chamanlaringni.
Men bu tuproqlarni ko'zimga surtay,
Tog'larda o'ynagan samanlaringni.
Daryolar koʻnglimda mavj uraverar,
Buncha husning shaydo aylaydi vatan.
Yuragimda ming xil orzular yashar,
Ko'ksimni keraman dunyo berdi tan.
Ey ona diyorim, aziz bahorim,
O ojiz qalamim, oʻzing so'ng so'z ayt.
Qancha kuylasinlar shoirlar, faqat
Seni chizmoqlikka topolmaydi bayt.
Va qachon qarasam yuzingda kulgu,
Men bu quvonchingdan ishon baxtliman.
Ayt seni sevmoqlik qandayin tuygʻu,
Sen borki, va abad shundan taxtliman.
Matluba Abdulvohidova