Namangan davlat pedagogika instituti talabasi | Filologiya va o‘zbek tili ta’limi yo‘nalishi vakilasi | Kitobxonlik va ilmiy-intellektual faoliyatida faol qiz | Kelajakda tilshunos olima va malakali pedagog bo‘lishni maqsad qilgan talaba
Qisqacha ma’lumot
To‘liq ismi: Mahamadazimova Mushtariybonu Alijon qizi
Tug‘ilgan sanasi va joyi: 2008-yil, Namangan viloyati, Chortoq tumani, Arbag‘ish qishlog‘i
Yashash joyi: Namangan viloyati, Chortoq tumani, Arbag‘ish qishlog‘i
Ta’limi: Namangan tumanidagi ixtisoslashtirilgan maktab bitiruvchisi; Namangan davlat pedagogika instituti 1-bosqich talabasi
Yo‘nalishi: Filologiya va tillarni o‘qitish: o‘zbek tili
Muhim yutug‘i: Namangan davlat pedagogika institutiga davlat granti asosida talabalikka tavsiya etilgan
Qo‘shimcha faoliyati: ona tili va adabiyot fanidan olimpiada ishtirokchisi, kitobxonlik va ijodiy faoliyat bilan shug‘ullanadi
Asosiy maqsadi: o‘zbek tili va tilshunoslik sohasida professor darajasigacha rivojlanish hamda minglab abituriyentlarning talaba bo‘lishiga ko‘maklashish
Biografiya
Mahamadazimova Mushtariybonu Alijon qizi — o‘zbek tili, filologiya, kitobxonlik va shaxsiy rivojlanish faoliyatida izchil harakat qilib kelayotgan yoshlardan biridir.
U 2008-yil kuni Namangan viloyati, Chortoq tumani, Arbag‘ish qishlog‘ida tug‘ilgan. Hozirda ham shu hududda istiqomat qiladi.
Mushtariybonu Namangan tumanidagi ixtisoslashtirilgan maktabni tamomlagan. Bugungi kunda u Namangan davlat pedagogika institutining Filologiya va tillarni o‘qitish: o‘zbek tili yo‘nalishida 1-bosqich talabasi sifatida tahsil olmoqda.
U oliy ta’lim muassasasiga davlat granti asosida talabalikka tavsiya etilgan. Mushtariybonu bu natijani nafaqat shaxsiy yutuq, balki uning oldida ilm, izlanish va kelajakdagi kasbiy rivojlanish uchun yangi imkoniyatlar eshigini ochgan muhim bosqich deb biladi.
Maktabdagi ta’limi
Mushtariybonu Namangan tumanidagi ixtisoslashtirilgan maktabda tahsil olgan.
Maktab davridan boshlab bilim olish, yangi ma’lumotlarni o‘rganish va o‘z imkoniyatlarini rivojlantirishga alohida e’tibor qaratgan.
Uning filologiya va ona tiliga bo‘lgan qiziqishi ham aynan ta’lim yillari davomida shakllanib borgan.
Maktabdagi izlanishlari keyinchalik uning kelajak kasbini o‘zbek tili va tilshunoslik sohasi bilan bog‘lashiga asos bo‘lgan.
Namangan davlat pedagogika institutidagi ta’limi
Mushtariybonu hozirda Namangan davlat pedagogika institutida tahsil olmoqda.
Uning ta’lim yo‘nalishi — Filologiya va tillarni o‘qitish: o‘zbek tili.
1-bosqich talabasi sifatida u hozirgi davrni kelajakdagi professional va ilmiy faoliyati uchun poydevor yaratish bosqichi deb biladi.
Universitetdagi ta’lim orqali tilshunoslik, o‘zbek tili, adabiyot va pedagogikaga oid bilimlarini yanada chuqurlashtirishni maqsad qilgan.
Davlat granti asosidagi talabalik
Mushtariybonuning muhim yutuqlaridan biri — Namangan davlat pedagogika institutiga davlat granti asosida talabalikka tavsiya etilgani.
U bu natijani uzoq muddatli mehnat va muntazam tayyorgarlikning muhim samarasi sifatida qadrlaydi.
Uning fikricha, oliy ta’limga kirish bilan ilm yo‘li tugamaydi, aksincha, haqiqiy izlanish aynan shu bosqichdan boshlanadi.
Shu sababli talabalikni faqat yangi maqom emas, balki yangi mas’uliyat sifatida ham qabul qiladi.
Filologiya yo‘nalishini tanlashi
Mushtariybonu bugungi kunda o‘zbek tili sohasida tahsil olmoqda.
Kelajakda o‘z mutaxassisligini mukammal egallagan, bilimli va professional pedagog bo‘lishni istaydi.
Uningcha, ona tilini mukammal bilish shunchaki grammatik qoidalarni yodlash emas, balki millatning tafakkuri, tarixi, adabiyoti va ma’naviy merosini chuqur tushunishni ham anglatadi.
Shu sababli kelajakdagi professional faoliyatini o‘zbek tili va tilshunoslik bilan bog‘lagan.
Ta’lim va o‘z ustida ishlash
Mushtariybonu o‘z faoliyatining boshlanishini ta’lim olish va o‘z ustida ishlash bilan bog‘laydi.
Maktab davridan boshlab u yangi bilimlarni o‘rganish va mavjud bilimlarini mustahkamlashga intilib kelgan.
Bugungi kunda institutda tahsil olish bilan birga, kelajakdagi kasbiy faoliyatida zarur bo‘ladigan bilim va ko‘nikmalarini ham rivojlantirishga harakat qilmoqda.
Uningcha, talabalik davri faqat darslarga qatnashish emas, balki mustaqil izlanish va shaxsiy rivojlanish davri hamdir.
Ona tili va adabiyot olimpiadasidagi ishtiroki
Mushtariybonu ona tili va adabiyot fanidan olimpiada ishtirokchisi ekanini qayd etadi.
Taqdim etilgan ma’lumotlarda olimpiadaning aniq bosqichi va natijasi ko‘rsatilmaganligi sababli qo‘shimcha o‘rin yoki mukofot kiritilmadi.
Bunday fan olimpiadalarida ishtirok etish ona tili va adabiyot bo‘yicha bilimlarni sinab ko‘rish, murakkab topshiriqlar ustida ishlash va yangi tajriba orttirish imkonini beradi.
Bu tajriba uning kelajakdagi filologik yo‘nalishi bilan ham uyg‘un.
Ta’lim olish imkoniyatining qadri
Mushtariybonuning hayotiy qarashlariga kuchli ta’sir ko‘rsatgan holatlardan biri — o‘qishni chin dildan istagan bo‘lsa-da, turli sharoitlar sabab oliy ta’limga kira olmagan qizlarning hayoti.
Bu holatlar unga o‘zida mavjud ta’lim imkoniyatini yanada chuqurroq qadrlashga yordam bergan.
Mushtariybonu qizlarning ta’lim olishi nafaqat bir insonning, balki kelajakdagi oila va jamiyatning rivojiga ham katta ta’sir ko‘rsatadi, deb hisoblaydi.
Shu sababli o‘qish va bilim olish imkoniyatidan unumli foydalanishni muhim mas’uliyat deb biladi.
Hayotiy prinsipi
Mushtariybonuning hayotiy qarashi:
“Hayotda bir narsadan kechmasdan boshqasiga erishish qiyin. Ilm uyqusiz tunlar, mustahkam iroda va muntazam harakat talab qiladi.”
Bu fikr uning katta maqsadlar uchun mehnat, sabr va ayrim qulayliklardan voz kechishga tayyor bo‘lish zarurligi haqidagi qarashini ifodalaydi.
Mushtariybonu uchun ilmning asosiy tayanchi — mustahkam iroda va muntazam mehnat.
Shu bilan birga, uzoq muddatli ta’limda sog‘lom dam olish va barqaror ish tartibi ham samarali rivojlanishning muhim qismidir.
Muntazam harakat
Mushtariybonu insonning natijasini ko‘pincha uning qobiliyatidan ko‘ra, qanchalik muntazam ishlashi belgilashiga ishonadi.
Biror kun katta hajmda ishlab, keyinchalik to‘xtab qolishdan ko‘ra, har kuni maqsad tomon kichik qadam tashlash muhimroq.
Bu qarash uning talabalik hayotida ham asosiy tamoyillardan biri hisoblanadi.
U ilmiy va professional maqsadlariga aynan davomiy mehnat orqali erishishni rejalashtirgan.
Kitobxonlik
Mushtariybonuning eng sevimli mashg‘ulotlaridan biri — kitob o‘qish.
U bo‘sh vaqtining katta qismini mutolaaga bag‘ishlashni yaxshi ko‘radi.
Uning fikricha, ko‘p kitob o‘qigan insonning tafakkuri rivojlanadi, dunyoqarashi kengayadi va tanqidiy fikrlash qobiliyati oshadi.
Filologiya yo‘nalishida tahsil olayotgan talaba sifatida kitobxonlik uning professional rivojlanishida ham muhim o‘rin egallaydi.
Tanqidiy fikrlash
Mushtariybonu mutolaaning insonni shunchaki ko‘proq ma’lumotli qilib qo‘yish bilan cheklanmasligini ta’kidlaydi.
Kitob insonni:
voqealarni tahlil qilishga,
turli qarashlarni solishtirishga,
savol berishga,
mustaqil xulosa chiqarishga
o‘rgatadi.
Shu jihatdan mutolaa uning kelajakdagi ilmiy faoliyati uchun ham zarur tayyorgarliklardan biridir.
Rasm chizish
Mushtariybonu bo‘sh vaqtida rasm chizishni ham yaxshi ko‘radi.
Uning aytishicha, rasm chizish unga xotirjamlik beradi va ruhiy zo‘riqishni kamaytirishga yordam beradi.
Filologiya va kitobxonlik ko‘proq so‘z va tafakkur bilan bog‘liq bo‘lsa, rasm chizish uning ijodiy fikrlashini boshqa shaklda namoyon qilish imkonini beradi.
Bu mashg‘ulot Mushtariybonuning ta’limdan tashqari ijodiy tomonini ham ko‘rsatadi.
Yetakchilik haqidagi qarashi
Mushtariybonuning fikricha, yaxshi yetakchi jamoani boshqarishdan avval jamoa a’zolarini tushuna olishi kerak.
U har bir insonning psixologik holati, xarakteri va ishlash usuli turlicha bo‘lishiga e’tibor qaratadi.
Shuning uchun barcha insonlarga bir xil yondashuv har doim ham samarali natija bermasligi mumkin.
Haqiqiy yetakchi har bir jamoa a’zosining xususiyatlarini hisobga olib, uni umumiy maqsad sari yo‘naltira olishi kerak.
Jamoa a’zolarini tinglash
Mushtariybonu jamoada har bir insonning fikrini hurmat qilish zarur deb hisoblaydi.
Yetakchi barcha qarorni faqat o‘zi qabul qiladigan emas, boshqalarning fikrlarini ham tinglay oladigan inson bo‘lishi kerak.
Bu jamoa a’zolariga o‘zini qadrlangan va umumiy faoliyatning muhim qismi sifatida his qilish imkonini beradi.
Adolatli vazifa taqsimoti
Mushtariybonuning fikricha, yetakchi vazifalarni adolatli taqsimlay olishi kerak.
Har bir insonning qobiliyati, tajribasi va kuchli tomoni turlicha.
Kimningdir kuchli jihati tashkilotchilik bo‘lsa, boshqa bir inson tahlil yoki ijodkorlikda yaxshi natija ko‘rsatishi mumkin.
Yetakchi ana shu farqlarni ko‘ra olsa, jamoaning umumiy samaradorligi ham oshadi.
Shaxsiy namuna
Mushtariybonu yaxshi yetakchi o‘zining yutuqlari va harakati bilan jamoaga o‘rnak bo‘la olishi kerak deb hisoblaydi.
Rahbar boshqalardan talab qilayotgan intizom va mehnatsevarlikni avvalo o‘zida namoyon qilishi zarur.
Shaxsiy namuna ko‘pincha oddiy buyruqdan ko‘ra kuchliroq ta’sir ko‘rsatadi.
Yetuk mutaxassis bo‘lish maqsadi
Mushtariybonuning kelajakdagi asosiy maqsadlaridan biri — o‘z sohasining yetuk mutaxassisi bo‘lish.
U filologiya va o‘zbek tilini chuqur egallab, bilimini boshqalarga yetkaza oladigan pedagog sifatida shakllanishni istaydi.
Uningcha, haqiqiy mutaxassis faqat mavjud ma’lumotni biladigan emas, balki doimiy ravishda yangi bilim izlaydigan inson bo‘lishi kerak.
Professor darajasiga erishish
Mushtariybonuning eng katta ilmiy maqsadlaridan biri — o‘zbek tili yo‘nalishida professor darajasigacha rivojlanish.
Bu uzoq muddatli va katta mehnat talab qiladigan maqsad.
Professorlik darajasiga olib boradigan yo‘l oliy ta’lim, ilmiy izlanish, tadqiqotlar, maqolalar, akademik tajriba va yillar davomida to‘plangan bilimni talab qiladi.
Mushtariybonu ana shu yo‘lni bosqichma-bosqich bosib o‘tishga intiladi.
Ilmiy izlanishlar
Kelajakda Mushtariybonu tilshunoslik bo‘yicha mustaqil ilmiy izlanishlar olib borishni istaydi.
O‘zbek tilidagi turli jarayonlarni o‘rganish, ilmiy muammolarni aniqlash va ularning yechimlari ustida ishlash uning uzoq muddatli rejalariga mos keladi.
Bu yo‘lda u bugungi talabalik davrini ilmiy faoliyat uchun tayyorgarlik bosqichi sifatida ko‘radi.
Minglab abituriyentlarga yordam berish maqsadi
Mushtariybonuning kelajakdagi katta maqsadlaridan yana biri — minglab abituriyentlarning talaba bo‘lishiga ko‘maklashish.
Bu maqsad uning o‘qishni istab, ammo turli sharoitlar sabab ta’lim imkoniyatiga ega bo‘la olmagan yoshlar haqidagi qarashlari bilan ham bevosita bog‘liq.
U kelajakda o‘zining bilim va tajribasini faqat shaxsiy rivojlanishi uchun emas, boshqalarga ham foyda keltirish uchun ishlatishni istaydi.
Ayniqsa ona tili va filologiya yo‘nalishida abituriyentlarga ta’lim berish orqali ularning oliy ta’lim sari yo‘liga ko‘maklashishni maqsad qilgan.
Pedagog sifatidagi maqsadi
Mushtariybonu kelajakda o‘qituvchi sifatida faqat dars o‘tadigan mutaxassis bo‘lib qolishni istamaydi.
U o‘quvchilarning bilim olishga bo‘lgan qiziqishini oshira oladigan, ularni maqsad sari ruhlantiradigan va o‘z imkoniyatlariga ishonishga yordam beradigan pedagog bo‘lishni xohlaydi.
Uningcha, o‘qituvchining eng katta natijalaridan biri — o‘quvchisining muvaffaqiyatida o‘z mehnatining samarasini ko‘ra olishdir.
Boshqalar undan nimani o‘rganishi mumkin?
Mushtariybonu boshqalar undan eng avvalo:
o‘z ustida ishlash,
muntazam harakat qilish,
irodali bo‘lish,
qiyinchiliklarga bardosh bera olish
kabi fazilatlarni o‘rganishlari mumkin deb hisoblaydi.
Uningcha, ilm olish katta kuch va sabr talab qiladi.
Natijaga erishishni istagan inson faqat motivatsiyaga emas, intizomga ham tayanishi kerak.
Qiyinchilikka munosabati
Mushtariybonu qiyinchilikni harakatni to‘xtatish uchun sabab deb bilmaydi.
Aksincha, murakkab vaziyatlar insonning qanchalik qat’iyatli ekanini namoyon qiladi.
Uningcha, maqsad muhim bo‘lsa, unga olib boradigan yo‘ldagi to‘siqlarni ham sabr va iroda bilan yengib o‘tish kerak.
Muvaffaqiyat tushunchasi
Mushtariybonuning muvaffaqiyat haqidagi qarashi bir kunlik natijaga emas, uzoq muddatli mehnatga asoslangan.
U muvaffaqiyatni:
maqsad,
sabr,
iroda,
muntazam mehnat
birligining natijasi deb hisoblaydi.
Shu sababli u katta rejalarni amalga oshirishda qiyinchilik paydo bo‘lsa ham harakatni davom ettirishni muhim deb biladi.
Yoshlarga tavsiyasi
Mushtariybonuning yoshlar uchun motivatsion fikri:
“Maqsad yo‘lida har qanday qiyinchilikka bardosh berish — muvaffaqiyat kaliti.”
Bu fikr uning ta’lim, kitobxonlik va kelajakdagi ilmiy maqsadlariga bo‘lgan munosabatini umumlashtiradi.
U yoshlarni maqsadini aniq belgilashga, ilm olishdan to‘xtamaslikka va qiyinchiliklarga duch kelganda o‘z yo‘lidan qaytmaslikka chaqiradi.
Xulosa o‘rnida
Mahamadazimova Mushtariybonu Alijon qizi — 2008-yil kuni Namangan viloyati, Chortoq tumani, Arbag‘ish qishlog‘ida tug‘ilgan va hozirda ham shu hududda istiqomat qilayotgan yoshlardan biridir.
U Namangan tumanidagi ixtisoslashtirilgan maktabni tamomlagan. Bugungi kunda Namangan davlat pedagogika instituti Filologiya va tillarni o‘qitish: o‘zbek tili yo‘nalishining 1-bosqich talabasi sifatida tahsil olmoqda.
Mushtariybonuning muhim yutuqlaridan biri — mazkur oliy ta’lim muassasasiga davlat granti asosida talabalikka tavsiya etilgani. U bu natijani o‘zining ilmiy va professional yo‘lidagi yangi bosqichning boshlanishi deb biladi.
Shuningdek, u ona tili va adabiyot fanidan olimpiada ishtirokchisi. Bo‘sh vaqtida kitob mutolaa qilish va rasm chizishni yaxshi ko‘radi. Mutolaa orqali tafakkur va tanqidiy fikrlashni rivojlantirishga, rasm orqali esa ijodiy qobiliyatini namoyon qilishga intiladi.
Hayotida unga ta’sir qilgan holatlardan biri — ta’lim olishni xohlasa-da, turli sharoitlar sabab talaba bo‘la olmagan qizlarning hayoti. Shu sababli u o‘ziga berilgan imkoniyatni qadrlash va kelajakda boshqa yoshlarga ham ta’lim olish yo‘lida yordam berishni muhim deb biladi.
Kelajakda o‘zbek tili va tilshunoslik sohasida professor darajasigacha rivojlanish, yetuk pedagog bo‘lish va minglab abituriyentlarning talaba bo‘lishiga ko‘maklashish uning eng katta maqsadlaridandir.
Uning hayotiy qarashi:
“Hayotda bir narsadan kechmasdan boshqasiga erishish qiyin. Ilm uyqusiz tunlar, mustahkam iroda va muntazam harakat talab qiladi.”
Yoshlarga qoldiradigan asosiy fikri esa:
“Maqsad yo‘lida har qanday qiyinchilikka bardosh berish — muvaffaqiyat kaliti.”